●   Bản rời    

Cảm tưởng nhân bài viết Trần Trọng Kim và “Việt Nam Sử Lược” của học giả An Chi

Subject: Trần Trọng Kim và “V iệt Nam Sử Lược”
From: Tran Quang Dieu
Date: Wed, June 18, 2014 4:05 am

Cho đến thời đại hiện nay, so với các ông như Nguyễn Xuân Thọ, Vũ Ngự Chiêu, Cao Huy Thuần thì Cụ Trần Trọng Kim không thể là người có đủ cơ hội và điều kiện để tiếp cận và khai quật những tài liệu giá trị nằm im trong Thư khố của Bộ Ngoại giao Pháp liên quan đến việc lý do vì sao người Pháp xâm lăng Việt Nam trước đây.

Đã từ lâu, tôi, Trần Quang Diệu, đã từng bác bỏ lý sự cho rằng "người Pháp đã đem văn minh" như thế nào đó "đến cho Việt Nam", với luận cứ - tôi nói rằng: Chỉ có ai điên khùng mới có thể cam tâm đổi lấy một nền "văn minh" nào đó bằng sự mất nước của chính mình, cho dẫu là nền "văn minh" đó nó hấp dẫn ra sao.

Điều đó tương ứng với tác giả An Chi với việc bác bỏ đoạn viết sau đây của học giả Trần Trọng Kim:


“Trong thời đại khó khăn như đời vua Dực Tôn, mà vua quan cứ khư khư giữ lấy thói cũ, không biết theo thời mà mở nước cho người ta vào buôn bán, không biết nhân dịp mà khai hóa dân trí, lại vì sự sùng tín mà đem giết hại người trong nước, và đem làm tội những người đi giảng đạo. Bởi những sự lầm lỗi ấy, cho nên nước Pháp mới dùng binh lực để báo thù cho những người bị giết hại”
(Xin theo chính tả hiện hành cho tiện - Sđd, tr.487) (*).

Cái câu “Bởi những sự lầm lỗi ấy, cho nên nước Pháp mới dùng binh lực để báo thù cho những người bị giết hại” của Trần Trọng Kim là một câu “xanh rờn” mà bất cứ người Việt Nam nào thông thạo tiếng mẹ đẻ và có tinh thần dân tộc cũng có thể nghĩ là do một “ông Tây mũi lõ” viết ra để bào chữa cho âm mưu của giặc Pháp nhằm cướp nước Đại Nam chứ không phải do một anh an-na-mít mũi tẹt viết ra trong quyển sách có nhan đề là Việt Nam sử lược. Anh mũi tẹt này lẽ ra phải biết rằng, dù dân tình của nó ra sao, dù vua quan của nó thế nào thì Đại Nam vẫn là một quốc gia có chủ quyền.
Bọn Tây mũi lõ nếu không muốn bị giết hại thì đừng có xâm phạm lãnh thổ của người ta mà làm chuyện bất hợp pháp. Chúng phải biết rằng - và Trần Trọng Kim càng biết rõ hơn chúng! - Đại Nam là một nước theo tam giáo từ lâu đời nên đối với thứ đạo mà mấy ông Tây râu xồm đem vào thì người ta dễ xem là tà đạo nên kỳ thị là chuyện dễ hiểu. Chẳng phải chính Công giáo cũng từng kỳ thị việc thờ cúng ông bà của lương dân Việt Nam và từng bắt ép người lấy vợ hoặc chồng Công giáo cũng phải theo đạo của họ hay sao? Chẳng phải cố đạo Alexandre de Rhodes từng phỉ báng Đức Thích Ca là “thằng hay dối” trong Phép giảng tám ngày đó sao?
Vậy thì trong cái thế “đối đầu tôn giáo” đó, chủ trương cấm đạo của nhà Nguyễn là một việc làm mà hậu thế phải thông cảm vì thực ra đằng sau việc truyền đạo còn là chuyện gì nữa thì có lẽ các vua Minh Mạng, Thiệu Trị và Tự Đức đã tiên cảm đúng hơn là Trần Trọng Kim, mặc dù tác giả này có điều kiện để biết rõ ràng và dễ dàng hơn."

_ _ _ _ _ _
(*) trang sách có thể khác, tùy theo nhà xuất bản và năm xuất bản. Nếu không có bản của NXB Tân Việt - Hà Nội, in và phát hành tại Sài Gòn, 1949, chỉ cần tìm theo tựa chương “Nước Pháp lấy đất Nam Kỳ” hoặc “Công việc của Bảo hộ” để tìm những câu tương ứng.

Xem bài theo đường dẫn dưới đây:
_____________

Trần Trọng Kim và “Việt Nam Sử Lược”


An Chi/ Petrotimes


https://sachhiem.net/LICHSU/AnChi.php




Đó đây


2026-04-12 - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gửi thư mời Giáo hoàng thăm Việt Nam - Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chiều 11/4 hội kiến Giáo hoàng Leo XIV tại Tòa thánh Vatican, bày tỏ trân trọng những tình cảm tốt đẹp Giáo hoàng và Tòa thánh dành cho nhân dân Việt Nam, theo Bộ Ngoại giao.

2026-04-09 - Trí tuệ phi phàm của Hoàng tôn Vairochana Rinpoche - - Người được chứng nhận là hóa thân chuyển thể chân thật của một trong 25 Đại đệ tử Đức Liên Hoa Sinh

2026-04-09 - Thầy Minh Tuệ: góc nhìn của truyền thông thế giới? -

2026-04-08 - Hôn Nhân Với Người Đạo Chúa -

2026-04-08 - Israel thừa nhận đánh trúng giáo đường Do Thái ở Tehran - trong trận tập kích nhằm vào một chỉ huy cấp cao của Iran. Một giáo đường Do Thái gần đó bị hư hại trong vụ tập kích", một phát ngôn viên IDF ngày 7/4 cho biết. "Chúng tôi lấy làm tiếc về thiệt hại ngoài dự kiến với giáo đường này" Cơ sở này được đánh giá là một trong những nơi quan trọng nhất để người Do Thái tại Iran tụ họp và hành lễ.

2026-04-05 - Quebec cấm cầu nguyện trên đường phố và mở rộng lệnh cấm các biểu tượng tôn giáo, - trong khi phe phản đối tuyên bố sẽ đấu tranh pháp lý. Các nhóm phản đối Dự luật 9 — đạo luật nhằm củng cố và mở rộng quy định về tính thế tục của chính quyền Quebec — đã tuyên bố sẽ sử dụng mọi biện pháp pháp lý để tiếp tục cuộc đấu tranh chống lại dự luật này, bất chấp việc nó đã được Quốc hội thông qua vào thứ Năm vừa qua.

2026-04-05 - Thêm một quốc gia đóng cửa không phận với máy bay quân sự Mỹ - Áo duy trì chính sách "trung lập vĩnh viễn" từ năm 1955, sau khi thông qua đạo luật hiến pháp cam kết không tham gia liên minh quân sự và không cho phép đặt căn cứ quân sự nước ngoài trên lãnh thổ. Đại tá Michael Bauer - Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Áo, cho biết, nước này sẽ không có bất kỳ ngoại lệ nào đối với Lầu Năm Góc, và quyết định cấm máy bay quân sự Mỹ bay qua không phận Áo là quyết định cuối cùng.

2026-04-02 - Nguyễn Gia Kiểng vô sỉ khi xúc phạm Chủ tịch Hồ Chí Minh! -

2026-04-02 - Nga tiến vào "vùng cấm", phá thế phong tỏa Cuba, Mỹ phản ứng bất ngờ -

2026-04-02 - Mong Ông Tô Lâm Quan Tâm Những Vụ Việc Như Thế Này -



▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 >>>




Thư, ý kiến ngắn
● 2026-04-14 - Ba cơ chế mà Đồng Tiền được sử dụng để duy trì và mở rộng đế chế Kitô giáo (mở mang nước Chúa) - Hiền Trần -

● 2026-04-13 - Giáo Hoàng Léo XIV có dám UỐNG NƯỚC MỘ ÔNG DIỆP, người mà ngài sắp phong thánh đấy. - Những người từ bỏ niềm tin thiên chúa -

● 2026-04-13 - Niềm Tin của đạo Chúa - cách lý giải phổ biến mà tín đồ hay dùng - Chiến Thần -

● 2026-04-13 - Nếu cho phép ý kiến của người dân, tôi xin được hỏi Giáo Hoàng Léo XIV khi ngài đến Việt Nam: - Lý Thái Xuân -

● 2026-04-12 - Chưa gì mấy con chiên bắt đầu lên mặt như thế này đây. - Lý Thái Xuân -

● 2026-04-10 - Con lên thành phố học là bỏ đi nhà thờ luôn, về nhà bị gia đình chửi họ là ma quỷ! - Minh Phong -

● 2026-04-10 - Một Sự Kiện Của Phật Giáo - Hoàng tôn Vairochana Rinpoch của Bhutan, 13 tuổi, giảng pháp ở Việt Nam - Báo chí -

● 2026-04-09 - Giáo hội La mã dạy "Vâng lời trọng hơn của lễ" để làm gì? - Lý Thái Xuân -

● 2026-04-08 - Hôn nhân khác đạo - Tại sao luôn có chuyện ức lòng về phía người lương? - Một cô gái -

● 2026-04-06 - Tạ Ơn Chúa - Tạ Ơn Trời - Tạ Ơn Cậu Ông Trời - Lê Thị Kim Hoa -

● 2026-04-04 - Vấn Đề Họ Không Tham Dự - Đám Cưới Lương và Giáo - Lý Thái Xuân -

● 2026-04-04 - ĐỐ AI BIẾT Có linh mục nào ... - Lý Thái Xuân -

● 2026-04-04 - Quan chức Vatican cảnh báo về nạn "bài Kitô giáo" tại thế giới Hồi giáo và phương Tây thế tục. - Ishmael Adibuah·Vatican Bureau/ Phú Kiều -

● 2026-04-03 - Một linh mục tại Ấn Độ bị tòa án xét xử vì đã nói Kitô giáo là "Tôn giáo duy nhất chân thật." - Đài Chân Lý Á Châu -

● 2026-03-30 - Chúng cứ bảo "không ép theo đạo." Tôi ngoại đạo, khi cưới nó bắt phải theo. Con tôi không đi lễ, thì nó tuyê - Vô Danh - Những người từ bỏ niềm tin t -

● 2026-03-29 - Những Âm Mưu Phản Quốc Trong Các Bản Điều Trần của Ông Nguyễn Trường Tộ. - Lý Thái Xuân -

● 2026-03-27 - Trung Quốc - lệnh cấm trẻ em dưới 18 tuổi tham gia các hoạt động tôn giáo - FB Niềm Vui Tin Mừng -

● 2026-03-27 - Tín đồ Công giáo La mã tìm đến huyền thuật "Chiêu Hồn" và Santan-giáo - Giáo Hoàng Léo tiếp đón các LM trừ qu - Tin Little Saigon TV -

● 2026-03-26 - Cantebury, Anh quốc - Nữ Tổng Giám Mục của Anh giáo đầu tiên được tấn phong ngày 25 tháng 3, 2026 - Lê Thị Kim Hoa -

● 2026-03-22 - Ngắn Gọn, Lý Do Từ Bỏ Nhà Thờ Thiên Chúa - Lê Phát Đạt -


▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 >>>