●   Bản rời    

Kết cục bi thảm của vị sĩ phu Bắc Hà - bộ não kiệt xuất nhất triều Tây Sơn

Kết Cục bi Thảm Của Vị Sĩ Phu Bắc Hà -Bộ Não Kiệt Xuất Nhất Triều Tây Sơn

Trần Như Khánh

http://sachhiem.net/LICHSU/FB/FBTranNhuKhanh.php

06-Nov-2025

Ngô Thì Nhậm là người hết lòng vì sự nghiệp của nhà Tây Sơn đuổi quân xâm lược Xiêm La, và dẹp quân xâm lược nhà Thanh. Sau khi Tây Sơn Nguyễn Huệ mất đột ngột, Ngô Thì Nhậm đã từ quan về quê. Nhưng ông và các quan văn võ bị xử phạt bằng đánh roi ở Văn Miếu. Chủ trì cuộc phạt đánh đòn đó lại là Đặng Trần Thường. Ông không chỉ bị đánh bằng roi ở Văn Miếu, mà thông tin khắc trên bia đá của ông trong Văn Miếu năm Cảnh Hưng 36 (1775) cũng bị đục bỏ.

Bài này nói lên một trong nhiều câu chuyện trả thù cực ác độc thời Nguyễn Ánh.

 

Ngày 25/10 là ngày sinh của một trong những "bộ não" vĩ đại nhất lịch sử Việt Nam: Ngô Thì Nhậm

Ông là người làng Tả Thanh Oai, ngày nay thuộc huyện Thanh Trì, Hà Nội. Ông sinh ra, đỗ đạt, làm quan dưới triều Lê - Trịnh và từng gọi Nguyễn Huệ là giặc. Nhưng sau này, ông lại được Quang Trung - Nguyễn Huệ hết mực trọng dụng. Sử cũ viết khi được Thì Nhậm, Nguyễn Huệ mừng mà rằng: “Thật là trời để dành ông cho ta vậy”. Chỉ riêng chi tiết đó cũng đủ nói lên tài năng Ngô Thì Nhậm xuất chúng thế nào.

Khi quân Thanh xâm lược nước ta, ông có kế lui binh về giữ phòng tuyến Tam Điệp - Biện Sơn (Ninh Bình) góp phần làm nên chiến thắng của nhà Tây Sơn. Ông nhận định: “Nay, ta giữ quân mà rút về chỗ hiểm Tam Điệp, không bị mất một mũi tên. Cho giặc vào Thăng Long ngủ trọ một đêm, rồi tung quân ra đánh, đuổi chúng đi, có mất gì đâu?”.

Dù là quan văn, nhưng với tư duy chiến lược của mình, ông được Hoàng đế Quang Trung tin tưởng giao giữ chức Binh bộ Thượng thư (tương đương Bộ trưởng Quốc phòng ngày nay). Và ông là một trong những người đầu tiên trong lịch sử Việt Nam có tầm nhìn gắn chặt quốc phòng với ngoại giao. Tuy làm ở Bộ Binh, nhưng ông chính là người chủ trì về các chính sách và giao dịch ngoại giao với Trung Hoa. Ông là người đứng đầu một trong những sứ bộ ngoại giao sang Trung Hoa.

Vốn là người văn chương nức tiếng, phần lớn các thư từ bang giao giữa Đại Việt và nhà Thanh đều do chính tay ông soạn thảo. Những văn kiện ngoại giao của Ngô Thì Nhậm thể hiện rõ nguyên tắc về chủ quyền lãnh thổ, danh dự quốc gia với các chính sách mềm dẻo, linh hoạt, cứng rắn. Chỉ bằng ngòi bút, ông đã viết nên những bức thư ngoại giao được coi là kiệt tác, vừa mềm dẻo, vừa cương quyết, không chỉ giữ được thể diện cho “Thiên triều” mà vẫn bảo toàn được danh dự và độc lập của nước ta, giúp dân chúng không phải chịu can qua. Đó là đỉnh cao của nghệ thuật ngoại giao!

Nhưng cuộc đời của một bộ óc thiên tài như vậy lại kết thúc bi thảm đến không tưởng.

Sau khi triều Tây Sơn sụp đổ dưới tay Gia Long, ông bị triều Nguyễn bắt. Và ông đã bị một đối thủ cũ (Đặng Trần Thường) lôi ra đánh đòn thù hằn công khai ngay tại VĂN MIẾU – chính nơi đã từng vinh danh học vị Tiến sĩ của ông. Ông đã qua đời vì những trận đòn đó.

Một nhà ngoại giao đã “dùng bút thay gươm” để giữ hòa bình cho dân tộc. Một thiên tài phải chịu cái chết oan nghiệt ngay tại nơi vinh danh trí tuệ.

Nhân ngày sinh của ông, hãy cùng nghiêng mình trước Ngô Thì Nhậm - một bộ óc kiệt xuất, một cuộc đời đầy bi tráng và một nhân cách lớn mãi mãi được lịch sử ghi công..

Ảnh VOV2

Nguồn: FB Trần Như Khánh, ngày 26 tháng 10, 2025

____________

Xem thêm:

- Trả lại vị trí lịch sử xứng đáng cho Ngô Thì Nhậm

- Danh sĩ Ngô Thì Nhậm từng bị đánh roi, đục tên trong Văn Miếu

- Câu đối để đời và cái chết nghiệt ngã của danh sỹ Ngô Thì Nhậm

 

Trang Lịch Sử




Đó đây


2026-03-29 - Phản biện vài clips hạ giá "tôn giáo bạn" của kênh Thiên An Cơ Đốc -

2026-03-29 - Ở đây, 1 thành phố thuộc bang Cali, không nhà thờ Công giáo La mã nào treo cờ Vatican cả! -

2026-03-29 - Những Âm Mưu Phản Quốc Trong Các Bản Điều Trần của Ông Nguyễn Trường Tộ -

2026-03-27 - Tại sao Lào và Campuchia cùng đến Việt Nam vào lúc này? -

2026-03-27 - Nổ lớn ở Nhà máy lọc dầu Port Arthur (Mỹ), cảnh tượng hỗn loạn chưa từng có -

2026-03-23 - CDBHB4903. “Tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” - hiểm họa nội sinh -

2026-03-17 - Chấn động: Chủ tịch Cuba XIN LỖI VIỆT NAM - đầu hàng trước tối hậu thư tàn khốc của D. Trump, môt cuộc chiến bất cân xứng, lùi 1 bước sâu vào bóng tối, để đổi lấy sự sống của nhân dân.

2026-03-11 - Tòa Thánh Vatican Đã Chấp Nhận Đơn Từ Chức Của 1 Giám Mục ở San Diego - Tòa Thánh Vatican hôm thứ Ba 10/3/2026 thông báo rằng GH Leo đã chấp nhận đơn từ chức của Giám Mục Emanuel Hana Shaleta, người đã bị chính quyền địa phương bắt giữ vì nghi ngờ biển thủ 250.000 đô la của giáo xứ. Giám mục Emanuel Shaleta bị bắt 5/3/2026 tại sân bay San Diego khi đang cố rời khỏi Mỹ. Ông bị truy tố 16–17 tội danh hình sự. Nếu bị kết án có thể tối đa 15 năm tù

2026-03-11 - Thích Minh Tuệ: The Dharma Unadorned - Mặc dù được biết đến rộng rãi qua những cuộc gặp gỡ công khai trong các chuyến hành trình của mình, ông sống và thực hành một cách lặng lẽ, độc lập với các tu viện hay các tổ chức chính thức, hướng cuộc sống của mình vào việc thực hành trực tiếp hơn là các vai trò công khai. Ông không liên kết với bất kỳ tổ chức tôn giáo nào và không phát ngôn từ một vị trí chính thức hay đại diện.

2026-03-10 - Vạch mặt một con chiên giả đỏ ở Đồng Tháp -



▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 >>>




Thư, ý kiến ngắn
● 2026-03-30 - Chúng cứ bảo "không ép theo đạo." Tôi ngoại đạo, khi cưới nó bắt phải theo. Con tôi không đi lễ, thì nó tuyê - Vô Danh - Những người từ bỏ niềm tin t -

● 2026-03-29 - Những Âm Mưu Phản Quốc Trong Các Bản Điều Trần của Ông Nguyễn Trường Tộ. - Lý Thái Xuân -

● 2026-03-27 - Trung Quốc - lệnh cấm trẻ em dưới 18 tuổi tham gia các hoạt động tôn giáo - FB Niềm Vui Tin Mừng -

● 2026-03-27 - Tín đồ Công giáo La mã tìm đến huyền thuật "Chiêu Hồn" và Santan-giáo - Giáo Hoàng Léo tiếp đón các LM trừ qu - Tin Little Saigon TV -

● 2026-03-26 - Cantebury, Anh quốc - Nữ Tổng Giám Mục của Anh giáo đầu tiên được tấn phong ngày 25 tháng 3, 2026 - Lê Thị Kim Hoa -

● 2026-03-22 - Ngắn Gọn, Lý Do Từ Bỏ Nhà Thờ Thiên Chúa - Lê Phát Đạt -

● 2026-03-19 - LM Nguyễn Thanh Thiên dụ dỗ bé gái 14 tuổi có con với hắn, rồi bịt miệng, Giáo xứ Yên Đại,, Giáo phận Vinh - Con Ao Làng -

● 2026-03-19 - Giáo dân trình Giám mục Nguyễn Hữu Long: Linh mục J.B. Nguyễn Thanh Thiên đi giáo xứ nào là quan hệ tình dục khắ - Con Ao Làng -

● 2026-03-19 - Các đại diện Chúa nhờ Công An Mạng Tỉnh Nghệ An đánh sập các Facebook ẩn danh - Con Ao Làng -

● 2026-03-19 - Giáo xứ Hòa Bình - Linh mục và mối tình tay ba bị cộng đồng bốc phốt - Con Ao Làng -

● 2026-03-19 - Linh mục hiếp dâm con gái đỡ đầu, và còn cặp bồ với một chị có chồng con ở Giáo xứ Song Ngọc. - Con Ao Làng -

● 2026-03-17 - Các nhà thờ Công giáo La mã có đọc Cựu Ước hay không? - Lý Thái Xuân -

● 2026-03-17 - Phép lạ - hay bình thường: Khi Có Khi Không! - Lý Thái Xuân -

● 2026-03-16 - Lịch Sử 200 Năm VATICAN Cấm Thờ Cúng Tổ Tiên Ở Á Đông - Lê Thị Kim Hoa -

● 2026-03-13 - Ở Hoa Kỳ, Cứ 8 Người Bỏ Đạo Công Giáo La mã tại Hoa Kỳ thì có 1 người vào đạo - Hồng Thất Công -

● 2026-03-11 - Giám Mục ở San Diego không tin Chúa quan phòng nên tự lo tích trữ dự phòng - Tin Reuters -

● 2026-03-09 - Hiếu kính cha mẹ và thờ ông bà tổ tiên là khác nhau. - Minh Phong -

● 2026-03-06 - Xôn Xao Tượng “Cha Diệp” Chảy Máu – Lại Cũng Trò Bịp Bợm - Lê Thị Kim Hoa -

● 2026-03-05 - Tượng Đức Mẹ “chảy máu” - TRÒ BỊP BỢM - Lê Thị Kim Hoa -

● 2026-03-04 - Trump được Chúa xức dầu để ra trận đánh Iran chờ ngày Chúa Jesus tái lâm, Chúa dạy ủng hộ Israel.??? - Việt Báo -


▪ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 >>>