Em Xin Được Nói Thật:

Em Không Biết Rõ Steve Jobs Là Ai

Trương Đình Nam

http://sachhiem.net/VANHOC/T/TruongDinhNam.php

22 June 2026

LTS: Được biết câu chuyện xoay quanh một đề thi tốt nghiệp THPT môn NGỮ VĂN năm 2026 (xem chi tiết ở link) Giá như câu hỏi đặt ra là: "Em có biết nhân vật nào góp phần cho sự phát triển công nghệ?" thì câu chuyện trở nên hoàn toàn khác.

Tiếc là đề tài lại viết:“Làm thế nào để có những Steve Jobs Việt Nam?" đã gây ra nhiều cách suy diễn mang tính nhạy cảm. Trước tiên, thi môn ngữ văn mà câu hỏi đặt nặng đến kiến thức về công nghệ, và ngữ văn chỉ là phương tiện chuyên chở mà thôi, thay vì ngược lại mới đúng.

Thứ đến, cho dù đề thi muốn khảo sát thí sinh về kiến thức về công nghệ hoặc những tên tuổi liên quan đến sự phát triển công nghệ, không kể là trong nước hay nước ngoài đi nữa, thì câu hỏi cũng sai đối tượng. Câu hỏi "Làm sao để có một nhân tài trong công nghệ" rõ ràng là câu hỏi cho tương lai, nó thuộc về môi trường và lãnh vực đào tạo, nếu không phải là do tư chất cá biệt của cá nhân. Cho nên, câu hỏi dường như "lạc đề", chứ không nói lên một tinh thần khai phóng. Những người bênh vực đề tài này thật ra đã hiểu một cách tệ hại rằng hễ câu hỏi nào có tiếng Mỹ, tiếng Anh, người Tây vào là ... "tiến bộ", là "khai phóng," là "văn minh".

Cuối cùng, câu hỏi còn bộc lộ một mặc cảm tự ti, thua kém,... Thay vì hỏi "Làm sao có Steve Jobs Việt Nam?" đề thi có thể hỏi một câu chuyện đã xảy ra, như "Việt nam có nhân vật nào đã phát minh được bất kỳ ngành công nghệ nào mang tầm thế giới? Hãy nói về nhân vật đó," chẳng hạn.

Nhiều lỗi như thế cho nên đề tài này đã bị nhiều người phản ứng theo nhiều cách khác nhau. Bài luận mang tính phủ nhận dưới đây chỉ là một trong nhiều góc cạnh của vấn đề, như trình bày ở trên.

Mong rằng phản ứng của người dân, cho dù hiểu sai mục đích của người ra đề tài cũng không bị xem là "cực đoan, ngu dốt, lạc đề ,..." mà phải được xem là những sự góp ý đáng để rút kinh nghiệm về sau. (SH)

 

Có thể đó là một thiếu sót của em. Có thể vì không biết rõ ông ấy, bài nghị luận này của em sẽ không đạt điểm cao. Nhưng nếu một bài văn bắt đầu từ sự trung thực, thì điều đầu tiên em cần làm không phải là cố tỏ ra mình hiểu điều mình chưa hiểu, mà là nói đúng sự thật.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Dương Đình Nghệ.

Em biết một người đã nuôi dưỡng ba nghìn nghĩa sĩ, chuẩn bị sức mạnh cho cuộc đấu tranh giành lại quyền tự chủ của dân tộc. Có những con người không được gọi tên nhiều trong đời sống hôm nay, nhưng nếu không có họ, lịch sử Việt Nam đã không thể đi tiếp bằng dáng đứng của một dân tộc có chủ quyền.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Sư Vạn Hạnh.

Em biết một bậc thiền sư lớn của dân tộc, người không chỉ tu hành cho riêng mình mà còn nhìn thấy vận nước, góp phần mở ra triều Lý, một triều đại rực rỡ trong lịch sử Việt Nam. Ở Sư Vạn Hạnh, em thấy trí tuệ không chỉ là sự thông minh, mà là tầm nhìn, là đạo lý, là khả năng đặt vận mệnh dân tộc lên trên danh lợi cá nhân.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Trần Hưng Đạo.

Em biết một vị Quốc công Tiết chế đã cùng quân dân Đại Việt ba lần đánh bại quân Nguyên - Mông, đội quân từng làm rung chuyển nhiều vùng đất lớn trên thế giới. Ở Trần Hưng Đạo, em thấy bản lĩnh Việt Nam không nằm ở sự ồn ào, mà nằm ở trí tuệ giữ nước, ở lòng trung nghĩa, ở khả năng biến sức mạnh của nhân dân thành thành trì bất khuất của dân tộc.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Mạc Đĩnh Chi.

Em biết một con người được gọi là lưỡng quốc trạng nguyên, dùng trí tuệ và bản lĩnh của người Việt để khiến người phương Bắc phải nể phục. Ở Mạc Đĩnh Chi, em thấy một trí tuệ Việt Nam không tự ti, không cúi đầu, không cần vay mượn hào quang của ai để được công nhận.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Lê Lợi.

Em biết một con người từ Lam Sơn đã cùng nhân dân đứng lên chống giặc Minh, đi qua gian khổ, đi qua mất mát, để giành lại non sông. Ở Lê Lợi, em thấy không chỉ có tài năng quân sự, mà còn có trách nhiệm với đất nước trong thời khắc dân tộc bị chà đạp.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Nguyễn Trãi.

Em biết một bậc đại trí thức của dân tộc, người viết nên Bình Ngô đại cáo, áng thiên cổ hùng văn khẳng định nền độc lập, văn hiến và khí phách Đại Việt. Ở Nguyễn Trãi, em thấy trí tuệ không chỉ để làm quan, làm thơ, làm văn, mà để phụng sự nhân dân, phụng sự đất nước, dùng chữ nghĩa để dựng lại lòng tự tôn của một dân tộc sau những năm tháng bị giày xéo.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Em biết một con người có trí tuệ lớn, sống giữa thời cuộc rối ren mà vẫn giữ được sự minh triết. Một người không chỉ để lại thơ văn, mà còn để lại một thái độ sống: biết nhìn thời thế, biết giữ đạo, biết không đánh mất mình trước danh lợi và biến động.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Nguyễn Huệ.

Em biết một người áo vải Tây Sơn đã làm nên những chiến công hiển hách, đánh tan quân xâm lược, khẳng định khí phách của một dân tộc không chịu cúi đầu. Nguyễn Huệ không cần trở thành bản sao của bất cứ ai. Ông là chính ông, và vì thế lịch sử phải gọi tên ông.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Nguyễn Tất Thành.

Em biết một người thanh niên đã rời bến Nhà Rồng với hai bàn tay trắng, mang theo một câu hỏi lớn về vận mệnh dân tộc. Người không đi tìm vinh quang cho riêng mình. Người đi tìm con đường để dân tộc mình thoát khỏi kiếp nô lệ, để người Việt Nam được sống như một dân tộc độc lập.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Võ Nguyên Giáp.

Em biết một vị tướng của nhân dân, một con người làm nên những chiến công khiến thế giới phải kính trọng Việt Nam. Đại tướng Võ Nguyên Giáp không chỉ là tài năng quân sự. Ông còn là biểu tượng của bản lĩnh, của ý chí, của niềm tin rằng một dân tộc nhỏ vẫn có thể làm nên những điều lớn lao nếu dân tộc ấy có chính nghĩa.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Trần Đại Nghĩa.

Em biết một nhà khoa học, một kỹ sư lớn, người đã đem tri thức hiện đại phục vụ Tổ quốc trong những năm tháng khốc liệt. Trí tuệ ấy không chỉ để lập nghiệp cho riêng mình, mà để bảo vệ đất nước. Theo em, đó là một loại trí tuệ rất cao: trí tuệ biết đứng về phía dân tộc mình.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Lương Định Của.

Em biết một nhà khoa học đã gắn trí tuệ của mình với ruộng đồng, với cây lúa, với đời sống của người nông dân Việt Nam. Đó cũng là sáng tạo. Đó cũng là đổi mới. Đó cũng là phụng sự. Không phải sáng tạo nào cũng nằm trong một chiếc điện thoại hay một công ty công nghệ. Có những sáng tạo âm thầm làm no ấm hàng triệu con người.

Em không biết rõ Steve Jobs là ai. Nhưng em biết Lê Duẩn.

Em biết một nhà lãnh đạo gắn với ý chí thống nhất đất nước, với một thời kỳ lịch sử đầy thử thách, đầy hy sinh của dân tộc Việt Nam. Dù nhìn lịch sử từ góc độ nào, cũng không thể phủ nhận rằng có những con người đã đặt vận mệnh quốc gia lên trên đời sống riêng mình, sống trong những quyết định nặng nề của thời cuộc.

Vì vậy, khi đọc câu hỏi: “Làm thế nào để có những Steve Jobs Việt Nam?”, em xin phép được đặt lại một câu hỏi với các thầy cô:

Vì sao lại phải là “Steve Jobs Việt Nam”?

Vì sao không hỏi: làm thế nào để thế hệ trẻ Việt Nam trí tuệ hơn, trách nhiệm hơn, bản lĩnh hơn?

Vì sao không hỏi: làm thế nào để người trẻ Việt Nam biết yêu Lẽ Phải bằng tất cả con tim của mình?

Vì sao không hỏi: làm thế nào để đất nước này có thêm những con người dám sống tử tế, dám phụng sự, dám sáng tạo, dám bảo vệ điều đúng, dám đứng về phía nhân dân, dám làm cho Việt Nam trở nên tốt đẹp hơn?

Em không phản đối việc học hỏi những con người tài giỏi trên thế giới. Một dân tộc muốn tiến bộ thì không thể khép mình. Người trẻ Việt Nam cần học khoa học, học công nghệ, học tư duy tổ chức, học tinh thần sáng tạo của nhân loại. Nếu Steve Jobs là một biểu tượng của sáng tạo, thì việc nhắc đến ông không có gì sai.

Nhưng em nghĩ, một đề Văn không chỉ kiểm tra khả năng viết. Một đề Văn còn gieo vào học sinh một cách nhìn.

Khi câu hỏi đặt ra là “làm thế nào để có những Steve Jobs Việt Nam”, em có cảm giác người Việt Nam đang được hình dung như một phiên bản đi sau của người khác. Như thể muốn nói đến tài năng, ta phải mượn một cái tên bên ngoài. Muốn nói đến sáng tạo, ta phải bắt đầu từ một biểu tượng không sinh ra từ đất nước mình. Điều đó khiến em băn khoăn.

Bởi những con người em vừa nhắc đến không lớn lên bằng cách trở thành bản sao của ai.

Dương Đình Nghệ không chuẩn bị sức mạnh tự chủ cho dân tộc bằng một khát vọng vay mượn.

Sư Vạn Hạnh không nhìn vận nước bằng con mắt vay mượn.

Trần Hưng Đạo không giữ nước bằng khí phách đi mượn.

Mạc Đĩnh Chi không khiến người phương Bắc nể phục bằng trí tuệ sao chép.

Nguyễn Trãi không viết Bình Ngô đại cáo để chứng minh Đại Việt giống một quốc gia nào khác.

Nguyễn Huệ không làm nên chiến thắng vì ông đi tìm một hình mẫu bên ngoài để bắt chước.

Nguyễn Tất Thành, Võ Nguyên Giáp, Trần Đại Nghĩa, Lương Định Của, Lê Duẩn,… cũng không sống đời mình bằng khát vọng trở thành “phiên bản Việt Nam” của một ai đó.

Họ lớn vì họ là người Việt Nam. Họ đứng trong hoàn cảnh Việt Nam. Họ mang nỗi đau Việt Nam, trách nhiệm Việt Nam, trí tuệ Việt Nam và khát vọng Việt Nam.

Đó là điều em muốn được nhìn thấy trong một câu hỏi dành cho thế hệ trẻ. Một câu hỏi có thể mở ra thế giới, nhưng vẫn phải giữ được căn cốt Việt Nam. Một câu hỏi có thể nói về công nghệ, sáng tạo, khởi nghiệp, nhưng không được quên rằng trước khi trở thành người thành công, con người phải trở thành người có nhân cách. Bởi nếu chỉ có tài năng mà không có trách nhiệm, tài năng ấy có thể trở thành sự khôn ngoan ích kỷ.

Nếu chỉ có sáng tạo mà không có căn cốt văn hóa, sáng tạo ấy có thể trở thành sự bắt chước hào nhoáng.

Nếu chỉ có khát vọng thành công mà không có tình yêu đất nước, thành công ấy có thể rất lớn với cá nhân, nhưng rất nhỏ với dân tộc.

Theo em, câu hỏi quan trọng hơn không phải là làm thế nào để có những Steve Jobs Việt Nam.

Câu hỏi quan trọng hơn là: làm thế nào để giáo dục Việt Nam tạo ra những con người Việt Nam có trí tuệ, có nhân cách, có khí phách và có trách nhiệm với tương lai đất nước?

Em không dám nói mình viết hay. Em cũng không dám nói mình hiểu hết những nhân vật em vừa nhắc đến. Nhưng em biết một điều: nếu giáo dục muốn tạo ra những con người lớn, thì giáo dục không nên bắt đầu bằng việc hỏi làm sao để chúng em trở thành phiên bản Việt Nam của một ai đó.

Xin hãy hỏi chúng em:

Làm thế nào để người trẻ Việt Nam trí tuệ hơn?

Làm thế nào để người trẻ Việt Nam trách nhiệm hơn?

Làm thế nào để người trẻ Việt Nam bản lĩnh hơn?

Làm thế nào để người trẻ Việt Nam biết yêu Lẽ Phải, yêu nhân dân, yêu đất nước bằng tất cả con tim của mình?

Nếu một ngày nào đó Việt Nam có những con người làm thế giới kính trọng, em mong đừng ai gọi họ là “Steve Jobs Việt Nam”. Em mong họ được gọi bằng chính tên của họ với niềm tự hào là Người Việt Nam.

 

Nguồn: FB Trương Đình Nam ngày 11 Jun, 2026

_______________

Bài liên quan:

- Steve Jobs, người được nhắc đến trong đề văn thi tốt nghiệp THPT 2026 là ai?

_______________

Nhận Xét

Nguyễn Alexander ·

TINH THẦN TỰ TÔN DÂN TỘC

Những ngày gần đây, bài nghị luận của em học sinh Trương Đình Nam với câu mở đầu: "Em không biết rõ Steve Jobs là ai" đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận. Có người ngạc nhiên, có người tiếc nuối, thậm chí có người cho rằng việc không biết Steve Jobs là một thiếu hụt về tri thức. Nhưng nếu đọc hết bài viết bằng sự công tâm, có lẽ điều đọng lại sâu sắc nhất không phải là việc em biết hay không biết Steve Jobs, mà chính là cách em suy nghĩ về giáo dục, về bản sắc dân tộc và về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với đất nước.

Trước hết, cần khẳng định rằng trong thời đại hội nhập, việc hiểu biết về những nhân vật lớn của nhân loại như Steve Jobs là điều cần thiết. Steve Jobs là biểu tượng của tinh thần sáng tạo, đổi mới và khởi nghiệp toàn cầu. Học hỏi tinh hoa nhân loại luôn là yêu cầu tất yếu đối với mọi quốc gia muốn phát triển. Tuy nhiên, điều đáng trân trọng ở bài viết này là em học sinh đã dũng cảm đặt ra một câu hỏi ngược lại: "Vì sao lại phải là Steve Jobs Việt Nam?"

Đó không phải là sự phủ nhận giá trị của thế giới, càng không phải là tư tưởng khép kín hay bài ngoại. Đó là một sự trăn trở về cách đặt vấn đề của giáo dục.

Bởi lẽ, một dân tộc muốn phát triển không thể chỉ hướng thanh niên trở thành "phiên bản" của một ai đó.

Giáo dục phải khơi dậy khát vọng để người trẻ trở thành chính mình, phát huy trí tuệ, bản lĩnh và trách nhiệm trong hoàn cảnh của đất nước mình.

Điều làm nên sức nặng cho bài viết chính là việc tác giả đã nhắc đến những danh nhân của dân tộc như Dương Đình Nghệ, Sư Vạn Hạnh, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Trãi, Nguyễn Huệ, Nguyễn Tất Thành, Võ Nguyên Giáp, Trần Đại Nghĩa, Lương Định Của... Đó đều là những con người đã làm nên lịch sử, làm rạng danh dân tộc bằng chính trí tuệ và nhân cách Việt Nam.

Họ không trở thành vĩ nhân bằng cách sao chép bất kỳ ai. Họ lớn lên từ đất nước Việt Nam, từ nỗi đau, khát vọng và trách nhiệm đối với nhân dân Việt Nam. Thông điệp ấy đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh hội nhập sâu rộng hiện nay.

Khánh Châu Chính -> Trương Đình Nam

Vạn thế sư biểu: Chu Văn An

Nhớ Quê -> Trương Đình Nam

và em thật sự buồn cho ngành giáo dục Việt Nam ta đã có những người ra đề như vậy và buồn hơn khi có kẻ đã duyệt đề.

Văn Hanh Pham -> Trương Đình Nam

Thấm thía.

Lưu Vương -> Trương Đình Nam

Ai cũng biết chỉ một nguòi k biết

Mua He -> Trương Đình Nam

người Việt đầu tiên đã phát minh ra máy tính không phải Bill gates, trí tuệ người Việt không phải tầm thường CHA ĐẺ MÁY VI TÍNH ĐẦU TIÊN LÀ AI?;

Ngọc Nhị Hà Nguyễn ·

Trời! Một bài viết siêu hay! Một trí tuệ, một nhân cách, một thanh niên, một học sinh Việt Nam tuyệt vời!

Hòa Phạm ·

Chào chủ add, tôi k biết bạn, cũng không tìm hiểu về bạn, nhưng vô tình lướt thấy, nhưng tôi muốn bạn hiểu đúng hơn về đề văn kì thi THPT năm nay, bởi vì, với tôi đề văn này rất hay, vừa hóm hỉnh, vừa đa chiều. Bạn nói khó ư và phải tìm hiểu về những cái tên nước ngoài đó ư, dạ xin thưa không cần, đề đã cho đủ thông tin rồi ạ. Chỉ cần biết họ là những người giỏi của một quốc gia nào đó, mang tầm cỡ thế giới thế là đủ. Và vì sao tôi nói đề dễ, vì văn nghị luận viết dưới hình thức nào cũng được, phân tích hay chứng minh đều được, không sợ lạc đề, đồng thuận cũng được, phản biện cũng được, dẫn chứng bằng quá khứ dân tộc cũng được, bằng thành tựu hiện tại cũng được. Không cần dẫn chứng cũng được, chỉ cần đưa ra hướng phát triển cũng được. Và cụm từ đó đã được đặt trong ngoặc kép mà bạn. Văn là thế, nó cần một hướng đi mở, mà ở đó, ng viết viết theo chiều sâu cũng được, bề rộng cũng được bạn ah. Mong bạn đọc tới bình luận này.

Võ Hồng Hải -> Hòa Phạm

Chào bạn, tôi không giỏi Văn, cũng không rành công nghệ, nhưng tôi biết Elon Musk, Steve Jobs không phải là nhà khoa học, nhà phát minh công nghệ. Họ là CEO. Nên nếu tôi đi thi, tôi chỉ viết vài dòng: Thầy cô hãy tìm hiểu lại xem Elon Musk thực sự là ai.
Thứ 2, câu hỏi kiểu vậy thì dành cho các nhà hoạch định kế hoạch, kinh tế vĩ mô, các cố vấn của chính phủ. Còn muốn có những thế hệ tương lai giỏi giang, thì BGD cần xem lại chương trình đào tạo, cải cách cho ra cải cách, đừng có năm nào cũng để phụ huynh, học sinh chạy theo cải cách.

Tô Hoài Phương -> Hòa Phạm

Chào bạn, mình rất trân trọng góc nhìn năng động và tư duy đề cao 'đất diễn' cho học sinh của bạn. Việc khuyến khích tư duy mở, phản biện trong môn Văn là rất cần thiết. Tuy nhiên, góc nhìn này có lẽ phù hợp hơn với một kỳ thi Học sinh giỏi thay vì kỳ thi THPT Quốc gia mang tính đại trà. Kỳ thi Quốc gia có sự tham gia của gần 1 triệu thí sinh từ mọi miền tổ quốc, từ thành thị đến nông thôn, vùng sâu vùng xa. Sự chênh lệch về điều kiện tiếp cận thông tin là có thật. Một nhân vật có thể rất quen thuộc với chúng ta, nhưng lại xa lạ với một học sinh ở vùng biên giới, hải đảo. Khi các em không hiểu rõ bản chất hoặc bối cảnh của nhân vật/câu trích dẫn, bài viết sẽ dễ rơi vào sáo rỗng, áp đặt lý thuyết, hoặc tệ hơn là đoán mò. Thêm vào đó, dù đề có mở đến đâu thì bước vào phòng thi, áp lực thời gian và áp lực từ ba-rem chấm điểm của Bộ Giáo dục vẫn là thực tế mà học sinh phải đối mặt. Không có dẫn chứng cụ thể hoặc hiểu sai ngữ cảnh rất dễ khiến các em bị mất điểm oan. Thiết nghĩ, một đề thi quốc gia hay là một đề thi vừa có độ mở về tư duy, nhưng phải có sự bình đẳng về nền tảng kiến thức cho mọi thí sinh. Góc nhìn của Bạn rất phù hợp với một kỳ thi Học sinh giỏi – nơi sàng lọc những cá nhân có tư duy đột phá, đọc rộng hiểu sâu và không ngại thử thách với các hiện tượng mới lạ. Nhưng đây là kỹ thi quốc gia, mục tiêu của kỳ thi Quốc gia :Đây là kỳ thi tốt nghiệp và xét tuyển Đại học đại trà. Đề bài cần hướng tới những giá trị tư tưởng, đạo đức mang tính phổ quát, gần gũi với trải nghiệm sống của lứa tuổi 18 hoặc gắn liền với bản sắc, bối cảnh xã hội Việt Nam. Đề bài quá "đánh đố" về mặt ngữ cảnh nhân vật sẽ làm lệch đi mục tiêu đánh giá năng lực tư duy, biểu đạt ngôn ngữ chung của học sinh.

Xoan Lê -> Tô Hoài Phương

Tôi là g/v văn nghỉ hưu nhưng đồng quan điểm với bạn ...

Thu Trang Nguyễn -> Hòa Phạm

hay quá bà ơi. Tôi đồng quan điểm. Ai chê thì chê chứ tôi thấy hay. Đang cãi nhau vs ông ck vì quan điểm của hắn ko giống mình

Bình An -> Hòa Phạm

e rất đồng tình với quan điểm của a/c. Đề bài đã cho rất rõ rằng họ là những người giỏi về công nghệ…, đề không yêu cầu phân tích về những nhân vật nổi tiếng đó mà chỉ Y/c học sinh viết đoạn văn NLXH về vấn đề làm thế nào để VN có được những nhân tài về công nghệ. Dạng đề này trong chương trình PT 2018 ( sau khi đổi SGK) học sinh đã được học, thi, ôn luyện rất nhiều từ lớp 6 đến lớp 12 nên không thể nói nó khó và lạ. Nếu lạ thì chỉ lạ với thế hệ trước (những người học sinh giáo khoa cũ, khi chưa đổi mới).

Huyền Đào -> Hòa Phạm

Tôi đồng với bạn để văn năm nay hay, học sinh được viết hoàn toàn theo hướng mở.

Và cá nhân tôi cho rằng đề này phù hợp để cho 1 kỳ thi học sinh giỏi hoặc dạng đề mở này sẽ được đưa vào thi ở kỳ thi 3 - 5 năm nữa khi thay đổi toàn điện pp GD được chỉ đạo và giám sát từ bộ. Vì để này để đa số học sinh cần tốt nghiệp, hơn nữa các con khoá này đa số các con được học gần hết chương trình theo hướng đóng kiểu con phải ngoan, trò phải chăm, biết nghe lời, biết học những gì nhà trường dậy thì các con làm đề mở làm sao? Vẫn có cháu làm được, thậm chí làm tốt, nhưng không phải số đông.

Trần Hải Nam ·

"chỉ cần biết họ là những người giỏi của 1 quốc gia nào đó, mang tầm cỡ thế giới". Dạ xin lỗi tôi vẫn không biết SJ là ai.

Trần Dương Thiện -> Hòa Phạm

tôi thì ko đồng quan điểm, tôi cũng ko lấy làm tự ái. Nhưng bạn có biết bao đứa trẻ nông thôn, hay vùng cao, có lẽ chưa đủ đk để có cái tivi hay cái đt để biết Jobs là ai. 12 năm đèn sách , đúng hơn là 18 năm lớn lên với ước mơ hoài bão là thoát nghèo, là mơ ước đc đặt chân vào cánh cửa đh nọ kia. Vẫn biết cs đh ko phải là tất cả, nhưng niềm tin và ước mơ nó bị dập tắt từ khi mới hé nở, bởi chính những người ngồi phòng lạnh mà thiếu kiến thức thực tiễn về xh này. Cứ nói dân giàu nước mạnh, xh công bằng văn minh, điều đó chỉ là trên giấy tờ thôi. Bất công, nghèo đói nó còn quá nhiều, hãy nhìn vào thực tế đi. Vậy bọn trẻ lớn lên nó lấy niềm tin ở đâu, hi vọng ở đâu, hay thay vào đó là sự bất mãn, là tổn thương. Tại sao tệ nạn giờ gia tăng, nó cũng là 1 phần của niềm tin bị đánh cắp đó, khi người ta ko con tin vào lẽ phai vào chân lý nữa, thì ranh giới thiện ác chỉ còn là mong manh

Hà Thái -> Trần Dương Thiện

nói như ông thì chúng tôi chiụ thua.

Toi Nguyen -> Hà Thái

thua đi . Các ông vẻ vời làm mấy đứa nhỏ mất phương hướng, gv thì khg dám dạy đúng mục tiêu chương trình vì khg biết các ông hú hoạ gì khi ra đề thi.

Tran Thanh Diem -> Hòa Phạm

chết cười với tư duy của bạn. Không cần biết ông là ai, k cần biết ông làm gì thì biết viết các Steve Jobs Việt Nam tương lai làm gì. Đúng là bàn tay kéo dài cho 1 tương lai mờ mịt. Đề thi mà bạn đánh giá là hóm hỉnh thì viết chuyện tiếu lâm ah? Đề này thiếu ngữ liệu trầm trọng nên không thể bao biện được cho dù dùng bất cứ lời lẽ nào bạn ah.

Quỳnh Nguyễn -> Hòa Phạm

thật luôn. Rồi hỏi sao k hỏi làm sao để xây dựng lớp trẻ có nhân cách, có trách nhiệm, có này có kia.

1 cái đề 2đ, làm trong vài chục phút, 200 chữ, hỏi gì lắm thế. Hỏi 1 khía cạnh thôi, mà đâu ai bác bỏ các khía cạnh khác đâu Rồi chăm chăm vào cái tên SJ, ủa 1 mớ ba chấm kìa, thích ai, biết ai, muốn liệt kê ai vô thì liệt kê đi. Cái đề dài ngoằng mà chăm chăm vào cái tên SJ, đó là cái trích dẫn không mấy quan trọng trong cả cái đề, nó thậm chí còn ... nữa

Phần quan trọng là "có những phát minh công nghệ ảnh hướng thế giới" thì k ai đọc Rồi cụm "Steve Jobs Việt Nam" đặt trong ngoặc kép cũng k coi.

Bộ đề viết làm sao để giả dạng ổng hay sao mà phải biết ổng là ai, biết ổng học trường nào, làm những gì hay sao? Mà nếu tự ái dân tộc, thì tìm cái tên VN mà có những đóng góp mang tầm vóc thế giới (hoặc hơi to lớn) để nói cũng đc mà, đâu ai cấm, cứ nói "VN cũng có những người như vậy ...."

Miễn trả lời được câu hỏi đưa ra là làm thế nào để mình có những nhân vật tầm cỡ như vậy, nhiều người tài giỏi như vậy.

Nói như 1 bạn ở trên, đáp án k có đúng sai, đồng thuận cũng được, phản bác cũng được, miễn sao đúng chủ đề và viết hay là đc

Tony Nguyen -> Quỳnh Nguyễn

Tôi không giỏi Văn, cũng không rành công nghệ, nhưng tôi biết Elon Musk, Steve Jobs không phải là nhà khoa học, nhà phát minh công nghệ. Họ là CEO. Nên nếu tôi đi thi, tôi chỉ viết vài dòng: Thầy cô hãy tìm hiểu lại xem Elon Musk thực sự là ai và muốn hướng học sinh đi làm CEO hay chi =))

Quỳnh Nguyễn · Tony Nguyen

vâng, anh hoàn toàn có thể phản bác, nêu lý lẽ, chứng minh. Miễn là viết hay, chặt chẽ, câu cú ngay ngắn, từ ngữ súc tích, phù hợp, phong phú, lập luận có cơ sở. Anh có quyền k muốn VN có những Elon Musk, anh hoàn toàn có thể dùng kiến thức của mình để nói rằng họ k xứng đáng. Còn nếu viết vài dòng như thế thì hẳn là 0đ cho câu này ạ. Vì anh rõ k biết mục đích của kỳ thi này, của bài thi này

Tony Nguyen -> Quỳnh Nguyễn

Mục đích của kỳ thi này là gì :)) Cách đặt câu hỏi này đâu có đáp ứng tiêu chí kỳ thi này =)))

Tony Nguyen -> Quỳnh Nguyễn

Cách đặt câu hỏi này nhầm lẫn tệ hại giữa câu hỏi đo lường khảo thí của đề thi tốt nghiệp và câu hỏi khuyến khích =)) Chị có muốn VN có Elon Musk hay k :)) Chính cái chị nói ở trên đã bác lại luôn câu hỏi của đề theo phương pháp “assumption” đó =)

Quỳnh Nguyễn · Tony Nguyen

tôi muốn VN có những người tài giỏi có những đóng góp mang tầm vóc thế giới

Tony Nguyen · Quỳnh Nguyễn

Ngay đề bài đã mâu thuẫn nhau thì thí sinh làm bài kiểu gì hả chị :)) Elon Musk, SJ là CEO chứ có phải là “người phát minh công nghệ” đâu =))) Lol

Tony Nguyen · Quỳnh Nguyễn

Cái đó thì ai mà k muốn. Và đề thi có thể đặt câu hỏi như vậy =)) Và có thể lấy ví dụ chính những nhân vật vĩ đại Việt Nam mình :))

Dương Trọng · Quỳnh Nguyễn

Việt Nam không ít người tài giỏi. Họ du học ở Tây rồi định cư luôn ở đó không về Việt Nam. Ngay cả con của các lãnh đạo Nhà Nước ra nước ngoài có bao nhiêu người trở về nơi chôn nhau cắt rốn của mình "để xây dựng đất nước ta Đàng hoàng hơn to đẹp hơn để sánh vai với các cường quốc trên thế giới " như lời Bác Hồ hằng mong đợi vào thế hệ trẻ.

Đức Trang Đào -> Hòa Phạm ,

đề không hay đâu bạn ạ: hàng trăm nghìn người trẻ đi thi, đừng để họ sính ngoại, đừng bắt họ trở thành "tây - Việt Nam" (để rồi biết đâu sau này họ trở thành những con rối để bọn chính trị gia phương tây lợi dụng chống đối nhà nước và nhân dân mình ) . Bạn nhớ rằng VĂN TỨC LÀ NGƯỜI.... Các môn khoa học phát minh v. v.... Hãy để cho các nhà khoa học tự nhiên tranh luận chứ đừng đưa vào đề văn học để nhuộm màu lớp trẻ. Đừng ngụy biện nữa bạn ạ, ...

Huy Hoang Bui ·

Bài viết của Nam thật tuyệt vời! chú là CCB 79 tuổi rât tâm đắc khi đọc được bài viết của cháu . Cám ơn cháu nhiều nhé

Thanh Tran ·

Triệu triệu trái tim cho tác giả bài viết! Hay quá - Thấm thía đến từng câu, từng chữ!

Trang Pham ·

Quá hay quá chuẩn xác cho bài viết của anh em đọc mà nổi hết da gà. Cảm ơn anh, mọi người đều hiểu nhưng để viết ra được như vậy thì ko phải ai cũng làm được!

Huỳnh Phụng -> Trang Pham

Làm thế nào để có những “Steve Jobs Việt Nam“? Hiểu sai đề: Làm thế nào Việt Nam tạo ra Steve Jobs như Mỹ. Hiểu đúng đề: Làm thế nào để có những phát minh công nghệ là người Việt Nam! Chủ tút phân tích lạc đề thôi, theo như môn văn là không có điểm!

Phạm Xuân Huyên ·

Bài viết rất sâu sắc! Khi người" ra đề" kiểu" ăn sổi ở thì" thì bài viết lại" đào sâu" đến tận gốc rễ của tài trí Việt Nam! Thật kiêu hãnh thật tự hào!

Hoài Thu Nguyên ·

Nhưng đề bài ra nhấn mạnh là… những phát minh công nghệ làm thay đổi thế giới… Chứ ko phải nói chung những người giỏi có sức ảnh hưởng lớn… Với ước mơ tương lai VN sau nay sẽ có những nhân tài nổi tiếng về lĩnh vực công nghệ vươn ra được tầm TG… Nhiều người đang đi lạc đề hay sao ấy nhỉ. Đề năm nay gợi mở tương lai Công nghệ và AI sẽ thống trị mọi lĩnh vực đời sống.

Bùi Thanh -> Hoài Thu Nguyên

Đề thi này cho công nghê cháu nhé ! Tại sao học văn một đằng ta đề một nẻo ? Học văn , học Sử để biết cội nguồn dân tộc , để yêu đất nước hơn . Để có cuộc sống hòa bình như bây giờ là núi xương .sông máu bao thế cha ông ta nằm lại trên từng tấc đất hình chữ S này đấy. Tại sao BGD không lấy văn học cách mạng vào đề thi ? Mà lấy nhân vật ngoại lai vào ? Thế hệ trẻ các cháu phải tỉnh táo . Phủ nhận văn học cách mạng Việt Nam là có tội với các bậc tiền nhân , có tội với tương lai đất nước với thế hệ mai sau

Phan Hường -> Bùi Thanh

cái đó cô hỏi bộ cô ơi.đề ra ntn thì mình làm nv.làm như kia là lạc đề.là k hiểu đề á cô. mà lạc đề là k có điểm.mà k có điểm là trượt mà cô. cãi tình cãi lý sao dc với ng ra đề ạ.

Hoài Thu Nguyên -> Bùi Thanh

ở đây là đi thi nên m cứ hiểu đúng đề để làm. Ko phải là cuộc tranh biện nên rất nhiều người đang nhầm lẫn cả câu hỏi lẫn tính chất sự việc đấy cô ạ!

Bùi Thanh ·

Tất nhiên là đề ra thế nào là học sinh phải làm theo như vậy . Nhưng đây nhân dân cả nước lên tiếng bgd ra đề không sát thực với văn thơ cấp 3 đã học . Học một đằng ra đề một nẻo , năm ngoái cũng như thế đề thi không có trong ct học . Cả nước hơn 5000 thí sinh bỏ thi môn văn là như vậy .

Quỳnh Nguyễn -> Bùi Thanh

đây là 1 câu 2 điểm trong tổng số 10 đ, các phần khác nằm ở câu khác, đánh giá các khả năng khác (phân tích văn, thơ, lịch sử văn học, ...) . Chương trình học bao gồm nhiều kiến thức kỹ năng. Câu này để đánh giá khả năng viết văn nghị luận, mà nghị luận thì phải lấy 1 chủ đề ra nói. Và khẳng định lại chủ đề k này không phải "Steve Jobs là ai?", hay "Hãy viết bài ca ngợi SJ", hoặc "Hãy nêu cuộc đời sự nghiệp của SJ"; mà đó là "Làm sao để VN có những người tài giỏi". Việc nghị luận 1 vấn đề hiện đại chưa bao giờ đồng nghĩa với việc phủ nhận văn học cách mạng VN.

Đăng Uy Vũ

Cảm ơn bài viết đã nói hộ sự trăn trở của bao người dân đất Việt, khi nền giáo dục khai phóng đã dần mất đi bản sắc dân tộc thay vào đó là tâm lý sinh ngoại.

Quang Đào Ngô ·

Một bài bình vô cùng giá trị, có thể nói đó là suy nghĩ, nhận thức, đúng với thực trạng giáo dục Việt nam và nguyện vọng của dân tộc Việt Nam. Giá như giáo dục nước nhà giữ gìn được sự trong sáng của tiếng Việt! Cái hồn, cốt cách của Việt nam ta. Bài viết của Nam tuyệt vời, chúc em sức khỏe, có nhiều bình luận, giúp cho cộng đồng sáng rõ hơn.

Thư Le ·

Rất tâm huyết cảm ơn tác giả đã nói hộ tâm tư của những người Việt nam yêu nước.

Båy Nguyên Thi ·

Đọc hết bài viết này thấy anh nói quá hay ..! Nếu người ra đề thi môn văn THPT 2026 mà đọc được bài này ? Hàng triệu người VN cùng có suy nghĩ ?

Rừng Đông Bắc -> Båy Nguyên Thi

vài ng thôi Số còn lại chọn nền văn minh

Auco Nguyen -> Rừng Đông Bắc

chính xác. Thời 5.0 rồi

Minh Lý ·

Hay quá TĐN Thi là để đánh giá quá trình học tập của học sinh. Nhất là Thi tốt nghiệp không nên đánh đố.

Nguyễn Thị Mỹ Mỹ ·

Tuyệt vời lắm Đình Nam ơi. Mình không giỏi giang và cũng ít hiểu biết nhưng mình dọc bài viết của bạn mình thấy “đã”! Mình cũng muốn vả vào mặt, vào đầu, vào mồm lũ sính ngoại, không biết được giá trị của con người, của quê hương đất nước mình. Mình mong xã hội có nhiều phiên bản Đình Nam, biết đồng cảm với nỗi đau của người yếu thế, dám lên tiếng bảo vệ lẽ phải, kiên trì và trí tuệ. Chúc bạn luôn kiên định nhé

....

Trang Văn Học