|
Hòa Thượng Thiền sư Thich Nhất Hạnh,
sau khi vào thành phố HCM vào ngày 23/01/2005, bắt tay vào làm việc, thăm
viếng, đảnh lể chư tôn túc Ban Trị sự Thành Hội, Hội Đồng Trị Sự GHPGVN Văn
Phòng 2, chư tôn HT Trưởng Lão vào ngày 24, sau đó Ban Quản Trị Tổ Đình Vĩnh
Ngfhiêm, Ban Giám Hiệu Cao Trung Phật Học,và những ngày kế tiếp...
ĐÓN TiẾP:
Tại Thành Hội, Việc đón tiếp được ghi nhận thiếu lể độ, bởi lẽ, thầy
Trưởng Ban Trị Sự Thành Hội, tuổi đời lẫn đạo đức, tài năng chỉ đáng học
trò, thế nhưng vẫn ngồi ngang hàng với Thiền sư. ( nơi đây xin nói thêm việc
nghinh đón HT Thiền sư tại Tân Sơn Nhất vào ngày 23/1/05: Theo chương trình
của Ban Tổ Chức đón tiếp chuyến viếng thăm của Thiền sư T.N.H. và đoàn PG QT
do TT. Thich Phước Trí làm Trưởng Ban, nghĩa là chủ chốt. Thành Hội chỉ làm
cố vấn gồm có Thiện Xuân và Thiện Tánh, thế nhưng hầu như Thành Hội chủ động
mọi việc, từ khâu cắt cử nhân sự, chỉ định công tác đều một tay Thiện Tánh,
thay mặt Thành Hội, Thiện Tánh tỏ ra lo lắng, nhắc nhở thật tỉ mĩ từ cái ăn
cái uống...thế nhưng việc đón tiếp lại ra lịnh mỗi quận huyện chỉ có từ một
tới ba vị tham dự, không phổ biến cho Phật tử, không kêu gọi tăng ni tham
gia, lý luận rằng: HT Thiền Sư không thích ồn ào, kể cũng lạ, chuyện đón
tiếp là do chủ nhà tại sao đổ cho khách mời! Nếu cứ như theo lệnh của Thành
Hội, có lẽ ngày đón tiếp ảm đạm hơn cái đám ma của dân xì ke,Trong các ban
cắt cử, thầy Minh Nghĩa chùa Giác Nguyên đảm trách trật tự, tránh mặt, huy
hiệu phân công tác không trao lại cho người thừa hành; một số vị viện cớ
chùa có đám, kẻ đau bụng, nghĩa là có tên mà không có mặt trong nhiệm vụ;
Rất may, tăng ni Phật tử cả gan tự động rủ nhau đi nghinh đón, trong đó có
cả các tỉnh, do sự hiện diện bất ngờ của số đông, ban tổ chức không sắp xếp,
nên quá lộn xộn, tăng tục bát nháu giữa sân phi trưồng, tội nghiệp một số vị
cao niên,đứng giữa nắng suốt nhiều giờ liền.
Ra chân cầu thang máy bay chỉ có Thiện Tánh, Thiện Nhơn, Thiện Hạnh và
vài vị vô danh tiểu tốt, không đủ tư cách đại diện cho ai,đáng ra phải có
mặt của thầy Hiển Pháp thay mặt TWGH văn phòng 2, thầy Trí Quảng,BTS Thành
Hội với pháp phục y-hậu chỉnh tề, ngoài đời lể tân đón tiếp đâu thể mặc bộ
thường phục, trong đạo trang nghiêm y hậu đâu phải quá đáng để cung nghinh
một bậc cao tăng danh sư như Ngài! Tuổi đời lẫn đạo đức Ngài đáng là bậc
thầy, việc đón tiếp mang tính chất thầy trò trong đạo chứ không phải lể nghi
đối với quốc khách bình thường, thầy Trí Quảng chỉ đón trong phòng chờ đợi.
Nghi cách đón tiếp và các khâu tổ chức đã hoạch định trước cả tháng thế mà
vẫn quá nhiều kẻ hở không bình thường! Nếu bảo rằng do thiếu tinh thần trách
nhiệm, cũng không hẳn, bảo rằng có dụng ý để làm giảm tầm vóc của một danh
sư VN rạng danh trên thế giới, để làm gì! Chả lẽ vì những bất mãn, đa nghi
trong quá khứ, đây là dịp hạ nhục, trả đủa! Hay là không muốn ai nổi tiếng
hơn mình! Rất may sự hiện diện tự phát của hàng ngàn người đã che lấp được
những kẻ hở để quốc tế không thấy những sai lầm trong việc đón tiếp một
Thiền Sư. Cùng buổi sáng hôm đó, phía sân bay quốc tế, hai dãy thiếu nữ cầm
cờ chào đón Việt Kiều về ăn tết mà báo Thanh Niên số ra ngày 24/01/2005 cứ
ngở như đón một loại Vip quốc tế nào đó. Việt kiều về thăm quê là chuyện
bình thường mỗi ngày, tại sao nhà nước lại quan trọng hóa đúng vào ngày đón
tiếp HT T. N.H một cách lạ thường, nếu không có hàng ngàn tăng ni Phật tử
tham dự, có lẽ phía sân bay quốc tế nhộn nhịp nổi cộm hơn bên sân bay quốc
nội, nghĩa là Việt kiều quan trọng hơn một bậc cao tăng, nói rõ ra là những
đồng đô la sáng hơn bản chất đạo đức thuần túy, của người VN, đô la vĩ đại
nên chả trách thế giới đại loạn!) Trở lại việc thăm viếng của HT Thiền Sư
T.N.H. tại HĐTS TW 2, tức Tổng Vụ Thanh Niên cũ, việc phân ngôi thứ chủ
khách đáng trân trọng, chiếc ghế danh dự giành cho Người trên cao, các hàng
giáo phẩm đều ngồi dưới, chả những thế, một việc chưa từng xẩy ra và ngoài
dự đoán, thầy Từ Thông, một giáo thọ sư nổi tiếng ngổ ngáo nghênh ngang, đã
phải thốt lên từ lòng chân thành: Tuy tuổi dời và đạo không hơn nhau bao
nhiêu, nhưng tôi đã học được ở HT những diều trong sách vở bâng giảng!
Trong phần giới thiệu của HT Hiển Pháp cũng rất trang trọng tôn kính, tóm
lại sự tiếp đón giữa Thành Hội và HĐTS TW V/P 2 tương phản nhau khá xa.
THĂM VIẾNG
Cùng ngày, HT và đoàn PG QT thăm viếng chư tôn đức, mặc dù cô Chân Không
đến xin HT T.Quảng Độ được đảnh lể vấn an, đồng thời xin cho HT.T.N.H được
tiếp kiến, nhưng vẫn một mực chối từ, như vậy thành kiến vẫn nặng hơn tình
đồng đạo, cố chấp quan trọng hơn vận mệnh PG; HT Quảng Độ bảo với cô Chân
Không rằng:- Công An bắt đấy, cứ như sợ công an lắm,. Kể cũng lạ,
giữa hai Ngài cũng đã một thời thân thiện, từng chung lưng gánh vác Phật sự,
thế mà giờ đây, đáng ra gần 40 năm huynh đệ xa cách, gặp lại tay bắt mặt
mừng mới phải, ngược lại,trở mặt không thèm tiếp, cứ xem Thiền sư là C.S
không bằng. Tu sĩ PG ra nước ngoài bị qui chụp là C.S đã đành, từ ngoài về
cũng bị chụp mũ C.S, thế thì PG không C.S ở đâu, chỉ có theo nước ngoài là
không C,S sao! Do thành kiến nặng mà nhìn ai cũng C.S. Trong đạo Phật, thành
kiến, phẩn hận..những sở tri chướng đó trở ngại không ít trên đường tiến hóa
tâm linh; trong lỉnh vực sinh hoạt xã hội, thành kiến, cố chấp làm ngăn trở
sự liên kết và liên đới tình người, trong phạm vi chính trị, kiên cường cố
chấp thường đưa đến xung đột như đã xẩy ra hàng ngày trên thế giới; Người
lảnh đạo cố chấp, không những mất tình cảm của thuộc hạ, tổ chức đó, quốc
gia đó cũng khó mà phát triển; Trong cuộc sống hiện thực, con người liên đới
nhau,đều là nạn nhân của nhau ít nhiều, nhẹ nhất là nạn nhân của tình cảm,
thương nhau lắm đưa tới khổ đau cho nhau, trong phạm vi thương trường, kẻ
yếu kém thường là nạn nhân của kẻ nhiều thế lực...thì trong vấn đề điều hành
đất nước, người dân ít nhiều vẫn là nạn nhân tất yếu của một quốc sách, một
ý thức hệ trên con đường thực hiện triệt để của nhà nước để đạt đến mục đích
chung; Như vậy nếu tất cả đểu căm phẩn khi bị tổn hại trực tiếp hoặc gián
tiếp, chắc chắn xã hội đại loạn. Quá khứ đã qua, tương lai chưa tới, chỉ có
hiện tại, trong hiện tại sống bằng những thành kiến căm phẩn của quá khứ,
bản thân mỗi người không cảm thấy an lạc, tác động đến mọi người chung quanh
bởi ý thức manh động, tạo một môi trường bất an loạn lạc, luôn sẳn sàng bùng
nổ bất cứ lúc nào, đây không phải bản chất của Đạo Phật. C.S VN nếu khư khư
căm thù đế quốc, chắc VN không có cuộc bang giao với cựu thù để đất nước
ngày nay thay da đổi thịt.Trong quá trình xây dựng Xã Hội Chủ Nghĩa miền Bắc
cũng như Trung Quốc và các quốc gia C.S, từng giai đoạn làm cuộc Cách Mạng
đều có những tổn thất nhất định, VN có Cài Cách Ruộng Đất trong thập niên
1954, Đánh Tư Sản sau năm 1975; tại Trung quốc có Cách Mạng Văn Hóa, tổng
triệt tiêu mọi nền văn hóa phong kiến...đều có những mất mát uất hận cho
người dân, nhưng sau đó, nếu vì thế mà người dân mãi căm phẩn, chắc chắn
cuộc sống không thể như ngày nay. Chính thể nào cũng muốn đưa đất nước đến
an cư, thịnh vượng bằng nhiều cách khác nhau, hoặc cứng rắn, hoặc mềm mỏng.
Muốn mở lộ giới thành con đường thông thoáng, những hộ dân bị giải tỏa phải
chịu những thiệt thòi tuy được đền bù, đó là lợi ích chung nên đành chấp
nhận, danh nhân có câu: Muốn có tự do, phải đánh mất tự do; thế gian
luôn tương đối, làm sao đòi hỏi tuyệt đối, sự tồn tại của một cá nhân hay
tập thể, phải biết du di uyển chuyển cho thích hợp với hoàn cảnh hiện có mà
PG gọi là Khế Thời, muốn đòi hỏi đối tượng thỏa mãn yêu sách của mình, phải
biết Khế Lý và muốn nói cho đối tượng hiểu đúng nguyện vọng của mình, phải
nói ngang tầm trình độ của họ, PG gọi là Khế Cơ.
Những tâm lý sơ đẳng đó, trong PG ai cũng biết, nhưng khi vào đời, thường
vấp phải những sai lầm của một người thường tình. Vô Ngã là cốt lỏi của việc
tu tập, thế mà một ai đó gọi không đúng danh vị liền nổi khí xung thiên; Ái
Ngữ là lời nói hòa dịu của người con Phật, thế mà quên bẳng mình đang mặc
lớp nâu sòng, mạt sát kẻ thừa hành công vụ là loại chó săn, cho dù có căm
phẩn chế độ, người thừa hành chỉ là một bổn phận nghiệp vụ như bao nghiệp vụ
khác, thành kiến, mặc cảm, ác ý, lộng ngôn đều không nên có ở người con
Phật; Chúng ta không phải là những tôn giáo quá khích cực đoan, đừng biến
đạo Phật thành cái gì ghê tởm dưới tầm nhìn của kẻ khác. Muốn giải tỏa một
vấn đề, nên ngồi lại bày tỏ, cảm thông mới có mẫu số chung để giải quyết,
khư khư trong vị thế đối lập, không ai nghe ai, việc ai nấy làm, hố ngăn
cách không thể hàn gắn!. Thiền sư T.N.H. từng nói trong một thư ngỏ gởi về
quê hương trước khi đặt chân xuống đất mẹ, ngài lắng nghe từ mọi phía, xem
tất cả là huynh đệ, chỉ có tình anh em mới giải quyết được vấn đề, mới ngồi
lại lắng nghe nhau. Khi về VN, Ngài biết trước mọi khó khăn sẽ đến, nhiều
chống báng của kẻ quá khích sẽ bùng nổ, nhưng không vì thế mà ngài chùng
bước, vì lợi ích chung của một dân tộc, một PG, Thiền sư không ngại dấn
thân. Một cộng sự đắc lực của Ngài trước đây, ông Võ văn Ai bảo:
Đây là món quà hậu hỷ nhân dịp tết mà sư ông Thích Nhất Hạnh trao tặng
cho nhà cầm quyền VN, nhưng sư ông chẳng giúp đở tí gì cho nhân dân VN trên
phương diện cơm áo, nhân quyền, tự do dân chủ.
Tại sao Võ văn Ai tạp kết công vụ của một Thiền sư lảnh đạo tâm linh vào
nhiệm vụ của người làm kinh tế giải quyết cơm áo gạo tiền cho người dân; còn
Nhân Quyền và Tự Do đã có ông Ai lo rồi. Chẳng những thế, Thông Cáo Báo Chí
của ông Ai làm tại Paris ngày 14/01/2005 đưa ra một hình ảnh Cao Ngọc Phượng
khuynh loát toàn bộ Làng Mai để làm gì nếu không với ý đồ bôi lọ một danh
tăng! Đời người ai cũng trãi qua một tình cảm của thuở thiếu thời, nhưng ít
có một cuộc tình thánh thiện biến thành cộng sự đắc lực giúp nhau làm nên
đại sự của một Nhât Hạnh và Chân Không, tương phản với cuộc tình vụng trộm
mà Phùng T lẫn Phùng K đều là nạn nhân tình cảm của Võ văn Ái và còn nhiều
cô gái cả Âu lẫn Á khác. Có gì là xấu trong cuộc sống đời thường, khác chăng
có công gì với đạo pháp và dân tộc. Chuyện cô Chân Không nói đến cờ ba sọc
là nhắc đến vụ Đại Hội PG tại Uc vừa rồi đã treo cờ đó mà Võ Văn Ai đóng vai
quan trọng trong Đại Hội, cảm thấy cờ đó là biểu tượng xấu, người ta nêu ra
tạo mặc cảm cho mình thì tại sao lại treo? Cũng trong bản Thông Cáo Báo Chí
đó, phần kết, ông Ai viết: Thứ hai, là phát triển tại VN Dòng Tiếp Hiện
của sư Ông. Đây là dòng phái mới trong lịch sử PGVN hiện đại cho phép chư
Tăng, Ni có quyền lập gia đình. Suốt thời Pháp thuộc,các sư cũng đã có
gia đình, các vùng quê, nhờ thê có người duy trì các cảnh già lam để tiếp
nối sinh hoạt PG ngày nay; Cổ Sơn Môn, Lục Hòa Tăng cũng không hiếm kẻ có vợ
và ăn Mạng, chỉ khác thế tục chiếc áo và cái đầu, đâu phải đợi lúc sư Ông
đưa ra dòng Tiếp Hiện. Ôi cũng vì khuynh hướng chính trị mà gà nhà bôi
mặt đá nhau, thật đáng buồn!
Trở lại vấn đề HT T. Quảng Độ không tiếp Thiền sư T.N.H. cũng giống ý
nghĩ của ông Ái, Thiền sư về để rửa mặt cho nhà nước VN, và cứu vãn thời hạn
15/3/2005 sắp tới do Mỹ áp đặt, HT Q.Đ không tiếp do quan điểm chính trị
nặng hơn tình đồng đạo, do thành kiến hơn lo cho vận mệnh PG, tự mình trói
tay cho tổ chức được tiếng thơm hơn là tiếp xúc đánh đổi quá trình đấu tranh
kiên cường, nghĩa là sợ công lao tranh đấu 30 năm bị tuột sông đổ biển.
Thiền sư không nghĩ những ảo danh đó, chỉ cần làm sao phục hồi sinh lực PGVN
bị hao mòn bởi chia rẽ, nhưng đồng đạo của Ngài đã dựng vách đồng kiên cố,
biến anh em thành kẻ thù, nghi kỵ nhau, tuy không được tiếp xúc với HT T.
Q.Đ, nhưng Thiền sư đã lắng nghe tiếng lòng phẩn uất của đồng môn, tìm một
cảm thông nào đó để hóa giài. HT Q.Đ cũng viện cớ, chương trình thăm viếng
không có tên ngài, phải chăng không tiếp để trả đủa cho vấn đề đó, thực chất
giữa hai Ngài không có vấn đề mắc mứu, hẳn nhiên phải có những đợt sóng gợn
lăn tăn trong lòng thiền sư trước thái độ kiên quyết đó, Nhưng, để bù lại
thất vọng, Thiền sư nhận được tin HT T. Trí Quang cho cái hẹn, tuy cái hẹn
ngày gặp không trơn tru dể dàng, nhưng vẫn là điều không bỏ công, nói thế là
để so sánh cái được bù cho cái không, thật ra Thiền sư gặp trước H.T.Trí
Quang, Ngài đã báo động những khó khăn mà Thiền sư sẽ phải đối mặt; Có lẽ
nghĩ tình thầy trò thuở thiếu thời, HT T.Q đã tiếp đón Thiền sư hơn một giờ
tại phòng riêng, nội dung không ai rõ, nhưng xoay quanh vấn đề PGVN là điều
chắc, rất tiếc, sự hiện diện của Giác Toàn một cách sổ sàng trong việc tiếp
mật đó, nội dung chắc gì thông thoáng! Nhưng dẫu sao, phong thái của HT T.Q
quyết định cuộc gặp Thiền sư là điều khôn ngoan của người từng lảnh đạo. Sau
1975, thần tượng T.Q một thời của quần chúng Phật tử VN đã mờ nhạt, nhưng uy
tín của một bậc chân tu vẫn còn đó.
Vấn đề Tuệ Sĩ nhập thất là việc bình thườnh hay là cớ để tránh một cuộc
gặp gỡ? Quan hệ đẳng cấp, Tuệ Sĩ chỉ là học trò của Thiền Sư, uy tín đạo đức
cách nhau một trời một vực; Ta nghĩ gì về một Thiền sư bôn ba mấy mươi năm
trên xứ người để truyền bà Phật Pháp, thu phục giới trí thức lẫn kẻ bình
dân, khi bị trục xuất khỏi VN, với đôi tay trắng và bầu nhiệt huyết đầy lý
tưởng, Thiền Sư đã làm nên đại sự, một tầm vóc quốc tế, để khi trở lại thăm
quê, Ngài phải hạ mình đi gõ cửa từng người, dù là học trò mình, để xin thăm
viếng, được đáp lại bằng một sự im lặng hải hùng, một phủ phàng do quan
điểm, chôn vùi tình người và tình đạo sau những cánh cổng chùa! Giả thử Giáo
Hoàng về VN, Linh Mục và tín đồ chen nhau tiếp đón chứ bản thân Giáo Hoàng
không phải vất vả năn nỉ từng tu sĩ hòa hợp vì vận mạng của tôn giáo mình
như vậy! Điểm nầy cho thấy ý thức trách nhiệm giữa hai tôn giáo đối với vận
mệnh sinh tồn của tôn giáo mình, ý thức của những tu sĩ lảnh đạo như thế nào
và trình độ chính trị của lảnh đạo tôn giáo ra sao!
Rồi đây, những ngày còn lại, thời gian tới về thăm cố đô, cái nôi của
PGVN, PG tại đó, ngoài chùa Từ Hiếu, bên Tăng đoàn sẽ đối với Ngài như thế
nào, liệu uy tín và tầm vóc của Ngài đủ để hóa giải những thành phần cố chấp
hay cũng một nổi buồn man mát cho những người thiếu tinh thần trách nhiệm;’
Ra Bình Định, HT T.H.Q có nồng nhiệt đón ngài như một người thân ở xa trở về
hay lạnh nhạt như đối với người gõ cửa xin một ân huệ.
Thiền sư được lợi gì cho bản thân trong ba tháng sống trên quê mẹ, vừa
thăm viếng chư tôn túc, hàn gắn vết thương âm ỉ của PGVN, hướng dẫn tăng tín
đồ tu tập để trở về lại chính mình gở bỏ những xơ cứng của tình người và
lắng nghe tiếng lòng dân tộc.Thiền sư và các đồng song, tuổi Hạt đã cao,
muốn xây dựng một PGVN vững mạnh, muốn tất cả bỏ qua những cố chầp vì tiền
đồ Dân tộc và vận mệnh PG, bởi PG suy vi, Dân Tộc không thể cường thịnh; Mỗi
người yêu quê hương một cách, bảo vệ Đạo Pháp một kiểu, nhưng không ai có
thể độc quyền yêu quê hương và bảo vệ Đạo pháp một mình mà không có sự đoàn
kết nhất trí.
Cố chấp, tự ái, kiêu căng...là những công cụ đào huyệt tự chôn sống chúng
ta, ai cũng biết thế nhưng không ai thoát khỏi như thế, một nổi buồn chênh
vênh cho PGVN hiện tại!
MINH MẪN
28/01/2005
Các bài Tôn Giáo cùng tác giả
|
Gửi bài này cho bạn bè